KATOLSKI    

POSOŁ

Časopis katolskich Serbow
Załoženy 1863

Wudawa Towarstwo

Cyrila a Metoda z.t.

Póstowe naměsto 2
02625 Budyšin

 

 

Pastyrske słowo k njedźeli swójby, 18. januara 2009

Drježdźansko-Mišnjanskeho biskopa Joachima Reinelta

     

Lube sotry a lubi bratřa w Drježdźansko-Mišnjanskim biskopstwje,

dźensa, na njedźeli swójby, zahajimy nowe pastoralne lěto z ćežišćom mandźelstwo a swójba. Wot spočatka čłowjestwa sej we wšěch kulturach mandźelstwo a swójbu wulce wažachu. To je po najnowšich naprašowanjach tež pola dźensnišeje młódšeje generacije hišće tak. Po zdaću smy drje nimale wšitcy naše swójby, z kotrychž pochadźamy, pozitiwnje nazhonili. Za to so generaciji našich dźědow a wowkow dźakujemy. Bjez wašeho haj k žiwjenju njebychmy tu byli. Bjez wašeje swójbneje kultury bychmy bjez přikładow byli. W častodosć ćežkich časach sće so wy wo přichod swojich dźěći starali. My čerpamy dźensa z woporniwosće a sprócniwosće wašeho žiwjenja. Bóh spožč wam wjeselo na wašich dźěćoch a wnučkach. My so wam za wašu lubosć a dobroćiwosć dźakujemy. Modlće so, zo by w młódšich mandźelstwach a swójbach dale derje šło.

Lube sotry a lubi bratřa,
hižo w prěnim kapitlu Swjateho pisma je naše zhladowanje na čłowjeka a mandźelstwo zapołožene. „Bóh stwori čłowjeka po swojim wobrazu, po wobrazu Božim stwori wón jeho, jako muskeho a žónsku jeju wón stwori“ (Genezis 1,27). To je magna charta křesćanskeho wida wo čłowjeku a jeho mandźelstwje. Na kóždym čłowjeku móžeš potajkim něšto wo Bohu spóznać. Kaž njeje Trojjedny Bóh samotny a samostejacy, tak nima tež čłowjek sam stać a samotny być. Čłowjek je Boža podoba jako muž a jako žona. Kaž su w Bohu Wótc, Syn a Duch Swjaty cyle rozdźělni, tola jedyn jenički Bóh, tak staj podobnje muž a žona jara rozdźělnaj, ale w swojim čłowječim byću staj sej tola dospołnje runja. Runosć a rozdźělnosć matej so zrozumić, hódnoćić a česćić, zo njeby so Boži wotbłyšć w čłowječej krótkowidnosći skomolił.
Žony smědźa hinaše być hač mužojo. A mužojo smědźa hinaši być hač žony. Přirodna přićahliwosć mjez woběmaj wuchadźa z tuteje polarity. Wosebje w mandźelstwje wuwije so z toho wzajomny poćah, kotryž wuskutkuje spóznawanski proces na čas žiwjenja. Ženje njebudźe jedyn z partnerow hotowy z wotkryćom druheho. Přeco zjewi so w mandźelstwje něšto nowe, častodosć překwapjace. To móže zwjeselić, ale tež iritěrować. Přispomnjenje, tak ju scyła hišće njeznajach, tak jeho scyła hišće njeznajach, znajemy ze wšědneho mandźelskeho žiwjenja. Štóž njeje na tute nowostki přihotowany, móže do krizy přińć. Mandźelscy měli pak w tajkichle procesach rosćenja skerje šansu widźeć k hłubšemu zeznaću a zrozumjenju, zo byštaj intensiwnišo hromadu zrostłoj. Přičina ke kapitulaciji tu njewobsteji. Skerje poskića so tu z chwilemi trochu napinacy postup na wyšu płoninu zhromadnosće.
Tež „haj“ k słabosćam a zaprajenjam druheho słuša do wšědneho žiwjenja mandźelstwa. Mandźelstwo a swójba stej žiwej wot zwólniwosće k wodawanju. Zaprajenje lubowaneho čłowjeka w swójbje boli wězo bóle hač hrěch cuzeho. Tola runje w poćežowacych situacijach, z winu partnera abo ze swójskej winu wobchadźeć, móžemy my křesćenjo w dowěrje na Božu smilnosć rozrisanja namakać, kotrež njebychu bjez našeje wěry móžne byli. Zaprajenje a słabosć wjedźe runjewon do pažow toho, kotryž je jej za nas na křižu wupřestrěł. Hdyž nas wón na křižu najebać našeje winy tak luboznje wobjima, njeměli sej my potom wječor po jednym mjenje dobrym dnju wobjeće wodaća darić?
Je wobžarujomne, zo tak mnozy w ćežkich nazhonjenjach jara spěšnje kapituluja. Podleža błudej, zo móhło z druhim partnerom wšo lěpje być. W tym je přichodne přesłapjenje hižo předprogramowane. Nichtó njeje bjez zmylka. Ale za kóždu krizu wobsteji šansa. Je často pomocne, sej wot nazhonitych mandźelskich poradźowarjow, druhich mandźelskich abo tež wot našich měšnikow pomhać dać.
Štóž njeje tónle puć zwolił, ale je po dźělenju a zasozmandźelenju w situaciji žiwy, kotraž njeje konformna z křesćanskim zrozumjenjom mandźelstwa, so tohodla ze zhromadnosće cyrkwje njewuzamknje. Zhromadnosć (komunija) z Chrystusom w jeho słowje a z Duchom Swjatym w cyrkwi dale wostanje. Parowanje eucharistiskeje zhromadnosće ma wobswědčić, zo potrjecheny najebać swojeho rozsuda k njerozdźělnosći wot Boha a čłowjekow zwjazaneho mandźelstwa steji. My wěmy, kak jara někotři pod křižom zwrěšćeneho mandźelstwa ćerpja, a nochcemy ženje žadyn kamjeń na nich ćisnyć. Modlmy so zhromadnje wo Božu smilnosć. Rozsudne je za nas wšitkich słowo Jězu Chrysta: „Štož je Bóh zwjazał, njech čłowjek njedźěli.“ Tute słowo pozbudźa. Wone dźě slubi, zo Bóh mandźelskeju zwjazuje. Bóh je mócny. Bóh je zwjazał. Jeho jednanje w sakramenće mandźelstwa ma móc, kiž hory přesadźa. Wězo Bóh nikoho njenuzuje. Swobody čłowjeka so Bóh njedótka.
Nahlady wo mandźelstwje a swójbje w našej wokolinje rozeznawaja so bohužel přeco bóle wot poselstwa ewangelija. Myslenje moderneje towaršnosće poćežuje tohodla žiwjenje mnohich dobrych mandźelskich w swěrje a wobstajnosći. Mnozy ludźo našich dnjow žedźa wosebje za tym, zo wšo sobu wozmu, štož žiwjenje poskića. Mnozy jenož za tym žedźa, zo jenož ničo njezapasu. Někotři su totalnje chcyćiwi. Štóž so wot tuteje duchaprózdnosće zajeć da, je poprawom njekmany k mandźelstwu. Ale čłowjek móže so z tutoho jastwa egoizma wuswobodźić. Lubosć to zamóže. Lubosć so druhemu přiwobroći. Wona namaka čas za partnera. Lubosć daruje bjez prašenja, što za to dóstanje. Lubosć nastajnosći nježada a nikoho njenuzuje. Lubosć so pospochi njepraša, kak so mi wjedźe. Wona so praša, kak so druhemu wjedźe. Wilhelm Busch pisaše: „Njeje rozsudne, kak zbožownje sy žiwy, ale kak wozbožacy.“ Lubosć zamóže samo druheho wyše hódnoćić hač sebje samoho. To je žiwjenske wašnje noweho čłowjeka, w kotrymž dowěra rosće. Mandźelstwo chce dowěru. Dowěrjeć pak njemóžeš bjez wjazby na druheho. Tohodla je spušćomny zwjazk mandźelstwa njeparujomny. Mandźelstwo na probu je přećiwk sam we sebi, přetož za tym chowa so njedowěra. Z njedowěry ničo dobre njewurosće. Zmužitosć je prašana. Wy młodźi ludźo, budźće zmužići k wjazbje w mocy sakramenta mandźelstwa. W zhromadnosći z Chrystusom njeje slepeje zwažliwosće.
Hdyž sej nawoženja a njewjesta wzajomnje sakrament mandźelstwa spožčitaj, potom je zawěrno kwasny čas. Z tohole kwasneho dožiwjenja wurosće w čas žiwjenja trajacym Chrystusowym skutkowanju móc, ke kotrejž sami ženje kmani njejsmy. W tymle sakramentalnym wobłuku, wot Boha wupjelnjenym a wot dowěry napjelnjenym, hodźi so mandźelstwo zbožownje wjesć. Tež erotika a seksualita namakatej w takle poradźenym mandźelstwje swoje dopjelnjenje. Po woli Božej je wzajomne sebjepodaće w mandźelstwje něšto swjate. Wočakuje so dospołne podaće, dokelž wěrna lubosć njeznjese žane wobmjezowanje. Połni lubosće wotewrjenaj być jedyn za druheho a  za dźěći, kotrež chce Bóh darić. Z tohole zdokonjaneho zboža wurosće swójba.
Štó njezačuwa wulku radosć nad zbožownej swójbu. Hdyž zeznaješ swójbu, kiž je w duchu ewangelija žiwa, maš často zaćišć, zo je to kusk njebjes na zemi. To maja starši a dźěći za sebje čas. To wě so kóždy wot druheho přiwzaty. To druhdy začuješ, što to rěka, być jedna wutroba a jedna duša. Dźěći wuknu wot staršeju. Staršej wuknjetaj wot dźěći. Za dobre skutki so nichtó njepłaći, a tola so wone činja. Wšo so w swójbje zhromadnje dožiwja: wjeselo a zrudoba, wočerstwjenje a dźěło, njedźela a dźěławy dźeń, sylnosć a słabosć. Wosebje swjedźenje maja krute městno w swójbje. – Bohatu wšelakorosć swójby njemóžeš wopisać. Znajmjenša je swójba tam, hdźež wobchowa sej kóždy při wšěch swójbnych winowatosćach dosć wosobinskeje swobody. Swójba móže tak rjana być. Tohodla ma so pokład swójby wot cyrkwje a towaršnosće škitać a spěchować. Tohodla njesmě so chudoba někotrych swójbow w našej towaršnosći derjeměća ćerpjeć. Mamy tež na starosći měć, zo móža dźěći pola swojeho nana a swojeje maćerje wotrosć. Dźěći bjez staršeju njech so wot dobrych staršich za swoje přiwozmu. Zbrašene dźěći maja so lubosćiwje přiwzać, dokelž wobsedźa samsnu čłowječu dostojnosć. Naša towaršnosć ma skónčnje runje tak raznje kaž cyrkej haj prajić ke kóždemu čłowjekej wot prěnjeho wokomika jeho spłodźenja hač k poslednjemu wodychej. Žadamy sej za naše swójby tež, zo maja dosć časa za swoje zhromadne žiwjenje. Dźěło a šula nimatej swójbu na poslednje městno stłóčić. Što pomhaja našemu krajej njeměrni dźěłopřijimarjo a mudre dźěći bjez dušineje runowahi? Staršiske prawo na kubłanje ma swoje prěnje městno wobchować.
Hódnota swójby njeda so drje zličić, ale wot kóždeho myslaceho spóznać a připóznać.
Přichod ludow je wotwisny wot strowych swójbow. Strowe swójby pak chcedźa dobre mandźelstwa.
Tak chcemy w tutym pastoralnym lěće pokład našich mandźelstwow a swójbow lěpje spóznać, z mocy sakramenta mandźelstwa žiwi być a so za naše swójby modlić. Wosady w rozmachu njech naše swójby přewodźeja a podpěraja.
Bóh njech was žohnuje a škita, njech rozeswěći swoje wobličo nad wami a njech je stajnje we wašej srjedźiznje.

 

Joachim Reinelt


Drježdźansko-Mišnjanski biskop

W Drježdźanach, w decembru 2008

 

Pastyrske słowo w němskej rěči je na internetowej stronje Drježdźansko-Mišnjanskeho biskopstwa wozjewjene.

 

 

 

 

CMS by jan budar media | Alle Inhalte sind © by Katolski Posoł 2008